MỖI NGÀY MỘT CHÚT - và TÔI ĐANG TRỞ THÀNH AI?
Có một giai đoạn, tôi nhận ra mình nói rất nhiều về thay đổi – nhưng thay đổi thật sự chỉ đến khi nó trở thành THÓI QUEN.
Vài năm trở lại đây, tôi chủ động xây dựng một số thói quen
cho cuộc sống của mình. Không phải để “trở nên kỷ luật hơn” theo kiểu gồng ép,
mà để sống rõ ràng và nhất quán hơn với những gì tôi tin là quan trọng.
MỘT SỐ THÓI QUEN TÔI ĐÃ VÀ ĐANG DUY TRÌ:
- Không sử dụng 3G
từ năm 2019 (chỉ đăng ký theo ngày khi thực sự cần).
- Ghi chép thu –
chi hằng ngày cùng chồng từ tháng 11/2020.
- Học tiếng Anh
trên Duolingo từ tháng 11/2021 (có 3 lần phải dùng “đóng băng” để giữ
chuỗi).
- Chủ động đưa các
công cụ và lý thuyết tâm lý học tôi học được vào đời sống từ giữa năm 2019
– trước cả khi chính thức học văn bằng 2 ngành Tâm lý học.
- Giảm ăn thịt và
tinh bột, tăng cường rau xanh và trái cây đúng mùa, uống đủ 2 lít nước mỗi
ngày từ 12/2023 (đánh dấu sau một lần khám sức khỏe sau sinh).
- Ngồi tĩnh lặng
mỗi sáng trước khi bắt đầu công việc từ 4/2024.
- Thể dục tối
thiểu 10 phút mỗi ngày từ 5/2024 (trước đó có tập nhưng ngắt quãng; từ mốc
này trở đi thì ổn định hơn).
- Tham gia nhóm
thực hành tự trắc ẩn hằng tuần từ 4/2025.
- Và những “thói
quen mềm/linh hoạt”: viết nhật ký cảm xúc, thực hành tự trắc ẩn và chánh
niệm, hạn chế đồ dùng một lần, tiết kiệm điện/nước, nghiên cứu kỹ trước
khi mua một món đồ…
Không phải ngày nào tôi cũng hoàn hảo. Nhưng tôi duy trì
được phần lớn những điều này qua nhiều năm.
VẬY ĐIỀU GÌ GIÚP TÔI LÀM ĐƯỢC?
Sau khi đọc, nghiên cứu và tự thử nghiệm, tôi nhận ra, những
thói quen ở lại được với tôi đều trả lời rõ một câu hỏi cốt lõi: ĐIỀU GÌ THỰC
SỰ THÚC ĐÂY TÔI MONG MUỐN CÓ THƠI QUEN NÀY?
Tôi thường tự hỏi mình:
- Thói quen này cụ
thể là gì? (mô tả càng chi tiết càng tốt)
- Thói quen này để
làm gì? Mục tiêu đằng sau là gì?
- Nó có phù hợp
với giá trị sống của tôi không? Có giúp tôi sống hạnh phúc/bình an hơn không?
- Nó có giúp tôi
sống gần hơn với con người thật của mình không?
- Tôi đang thực
hiện nó vì mong muốn nội tại, hay vì áp lực bên ngoài?
- Nó có phù hợp
với giai đoạn sống hiện tại (thời gian, tài chính, không gian)?
- Nó sẽ ảnh hưởng
thế nào đến “phiên bản tôi của tương lai”?
- Có một sự kiện
hay bước ngoặt nào khiến tôi muốn thay đổi không?
- Tôi có đang xây
dựng thêm thói quen nào không? (Tránh xây dựng nhiều thói quen cùng một lúc.)
Ví dụ, thói quen ăn uống lành mạnh của tôi được đánh dấu
bằng một sự kiện rõ ràng: tôi được chẩn đoán gan nhiễm mỡ độ 2 sau sinh. Khi
mục tiêu là "sức khỏe dài hạn", động lực trở nên rất khác so với khi
mục tiêu chỉ là “giảm cân”.
Việc trả lời những câu hỏi này giúp tôi có "động lực
nội tại". Và vào những ngày chán nản, muốn bỏ cuộc, tôi sẽ nhìn lại những
câu trả lời này – để nhớ vì sao mình bắt đầu. Đó cũng là lúc tôi thực hành thêm
một điều quan trọng: HÀNH ĐỘNG CAM KẾT, BẤT KỂ CẢM XÚC KHÓ CHỊU.
(Bạn cũng có thể áp dụng cách này cho bất kỳ quyết định nào
bạn còn đang phân vân.)
SAU ĐỘNG LỰC LÀ KỸ THUẬT
Khi đã rõ “vì sao”, lúc đó tôi mới tìm đến “làm thế nào”. Tôi
không có một công thức chung cho mọi thói quen. Mỗi thói quen được thiết kế dựa
trên tình hình cụ thể.
Ví dụ:
- Thể dục:
Ban đầu tôi tập khá “hỗn hợp”: học võ, đi bộ, dọn nhà, chơi với con… Sau đó tôi sửa chiếc xe đạp cũ và biến việc đưa con đi học, đi chợ thành thời gian đạp xe mỗi ngày 15–20 phút. Khi thói quen gắn với nhịp sống sẵn có, nó bền hơn. - Ghi chép thu –
chi:
Người khởi xướng là chồng tôi. Tôi chỉ việc tham gia cùng. Một thói quen có yếu tố đồng hành thường ít tiêu tốn ý chí hơn.
Về kỹ thuật, tôi sử dụng một số kỹ thuật cơ bản:
- Tạo chuỗi liên
tục (hạn chế ngắt quãng).
- Bắt đầu cực nhỏ
và đơn giản.
- Chia nhỏ mục
tiêu.
- Gắn thói quen
mới vào một thói quen đã có.
- Cố định thời
gian và địa điểm.
- Điều chỉnh khi
thấy không còn phù hợp.
- ... ...
Những kỹ thuật này bạn có thể tìm thấy rất nhiều trong sách,
báo, nghiên cứu. Nhưng với tôi, kỹ thuật chỉ thực sự hiệu quả khi nó phục vụ
một điều mình thực sự muốn.
Xây dựng thói quen, với tôi, không phải là trở thành một
người “kỷ luật thép”. Mà là quá trình liên tục trả lời câu hỏi: TÔI MUỐN SỐNG
NHƯ THẾ NÀO - và MỖI NGÀY TÔI CÓ ĐANG TIẾN GẦN HƠN TỚI CON NGƯỜI ĐÓ KHÔNG?
Nếu bạn đang muốn bắt đầu một thói quen mới, bạn cũng có thể
tạm để kế hoạch, kỹ thuật hay ứng dụng sang một bên và thử bắt đầu bằng một câu
hỏi rất chân thật với chính mình: ĐIỀU GÌ THỰC SỰ THÚC ĐÂY TÔI MONG MUỐN CÓ
THƠI QUEN NÀY?
Nhận xét
Đăng nhận xét